Aṣṭāvakra Gītā / Janaka (अध्याय २) / 2.9

2.9

the Aṣṭāvakra Gītā (अष्टावक्र गीता)

अहो विकल्पितं विश्वमज्ञानान् मयि भासते ।
रूप्यं शुक्तौ फणी रज्जौ वारि सूर्यकरे यथा
aho vikalpitaṃ viśvam ajñānān mayi bhāsate |
rūpyaṃ śuktau phaṇī rajjau vāri sūryakare yathā

The line

Ah, the imagined world appears in me from unknowing, as silver in mother of pearl, a hooded snake in a rope, water in a ray of the sun.

नेपालीमा

अहो, अज्ञानले विकल्पित विश्व ममा चम्कन्छ, जसरी सिपीमा चाँदी, डोरीमा फणावाल सर्प र सूर्यकिरणमा पानी चम्कन्छ।

Where it sits

Janaka is still speaking. Three comparisons sit under the one claim about the world in him.

Split: aho (अहो) + vikalpitam (विकल्पितम्) + viśvam (विश्वम्) + ajñānāt (अज्ञानात्) + mayi (मयि) + bhāsate (भासते) + rūpyam (रूप्यम्) + śuktau (शुक्तौ) + phaṇī (फणी) + rajjau (रज्जौ) + vāri (वारि) + sūryakare (सूर्यकरे) + yathā (यथा)

Sanskrit, in depth

The words

WordGrammarSense
aho (अहो)indeclinableah.
vikalpitam (विकल्पितम्)nominative singular, neuterconstructed as an alternative, imagined. Agrees with viśvam (विश्वम्).
viśvam (विश्वम्)nominative singular, neuterthe world.
ajñānāt (अज्ञानात्)ablative singular, neuterfrom unknowing. Recited ajñānān (अज्ञानान्) before mayi (मयि).
mayi (मयि)locative singularin me.
bhāsate (भासते)present third person singularappears.
rūpyam (रूप्यम्)nominative singular, neutersilver.
śuktau (शुक्तौ)locative singular, femininein mother of pearl.
phaṇī (फणी)nominative singular, masculinea hooded snake.
rajjau (रज्जौ)locative singular, femininein a rope.
vāri (वारि)nominative singular, neuterwater.
sūryakare (सूर्यकरे)locative singular, masculinein a ray of the sun. sūrya (सूर्य) is the sun. kara (कर) is a ray.
yathā (यथा)indeclinablejust as.

The phrases

viśvam (विश्वम्) is vikalpitam (विकल्पितम्) and bhāsate (भासते) in mayi (मयि) from ajñānāt (अज्ञानात्). yathā (यथा) introduces three pairs: rūpyam (रूप्यम्) in śuktau (शुक्तौ), phaṇī (फणी) in rajjau (रज्जौ), vāri (वारि) in sūryakare (सूर्यकरे).

Sanskrit in this line

ajñānāt (अज्ञानात्) before mayi is ajñānān (अज्ञानान्), because t before m becomes n.

Say it back

Name the three places and the three things that appear there.