Aṣṭāvakra Gītā / Aṣṭāvakra (अध्याय १५) / 15.15
15.15
the Aṣṭāvakra Gītā (अष्टावक्र गीता)
अयं सोऽहमयं नाहं विभागमिति सन्त्यज ।
सर्वमात्मेति निश्चित्य निःसङ्कल्पः सुखी भव ayaṃ so 'ham ayaṃ nāhaṃ vibhāgam iti santyaja |
sarvam ātmeti niścitya niḥsaṅkalpaḥ sukhī bhava
The line
Abandon the division that says this one I am, this one I am not. Having settled that all is the self, become happy, without resolve.
नेपालीमा
यो म हुँ, यो म होइन भन्ने विभाग त्याग। सबै आत्मा हो भनी निश्चय गरेर, सङ्कल्प बिना सुखी होऊ।
Where it sits
Aṣṭāvakra (अष्टावक्र) is still speaking. The division of I and not I is what is to be abandoned.
Split: ayam (अयम्) + saḥ (सः) + aham (अहम्) + ayam (अयम्) + na (न) + aham (अहम्) + vibhāgam (विभागम्) + iti (इति) + santyaja (सन्त्यज) + sarvam (सर्वम्) + ātmā (आत्मा) + iti (इति) + niścitya (निश्चित्य) + niḥsaṅkalpaḥ (निःसङ्कल्पः) + sukhī (सुखी) + bhava (भव)
Sanskrit, in depth
The words
| Word | Grammar | Sense |
|---|---|---|
| ayam (अयम्) | nominative singular, masculine | this one. |
| saḥ (सः) | nominative singular, masculine | he. Recited so (सो) with avagraha before aham (अहम्). |
| aham (अहम्) | nominative singular | I. Joined to the next ayam (अयम्). |
| ayam (अयम्) | nominative singular, masculine | this one. Recited with anusvara before na (न). |
| na (न) | indeclinable | not. Recited inside nāham (नाहम्). |
| aham (अहम्) | nominative singular | I. |
| vibhāgam (विभागम्) | accusative singular, masculine | the division. Object of santyaja (सन्त्यज). Joined to iti (इति). |
| iti (इति) | indeclinable | thus. Closes the division ayam (अयम्) saḥ (सः) aham (अहम्) and ayam (अयम्) na (न) aham (अहम्). |
| santyaja (सन्त्यज) | imperative second person singular | abandon fully. From sam (सम्) and tyaj (त्यज्). |
| sarvam (सर्वम्) | nominative singular, neuter | all. Joined inside sarvamātmeti (सर्वमात्मेति). |
| ātmā (आत्मा) | nominative singular, masculine | the self. Recited ātmeti (आत्मेति) with iti (इति). |
| iti (इति) | indeclinable | thus. |
| niścitya (निश्चित्य) | absolutive | having settled. From niś (निश्) and ci (चि). |
| niḥsaṅkalpaḥ (निःसङ्कल्पः) | nominative singular, masculine | without resolve. Agrees with the subject of bhava (भव). |
| sukhī (सुखी) | nominative singular, masculine | happy. |
| bhava (भव) | imperative second person singular | become. |
The phrases
iti (इति) closes the vibhāgam (विभागम्) ayam (अयम्) saḥ (सः) aham (अहम्) and ayam (अयम्) na (न) aham (अहम्), object of santyaja (सन्त्यज). niścitya (निश्चित्य) takes sarvam (सर्वम्) ātmā (आत्मा) iti (इति). niḥsaṅkalpaḥ (निःसङ्कल्पः) and sukhī (सुखी) agree with the subject of bhava (भव).
Sanskrit in this line
saḥ (सः) plus aham (अहम्) plus ayam (अयम्) is so (सो) 'ham (ऽहम्) ayam (अयम्). na (न) plus aham (अहम्) is nāham (नाहम्). vibhāgam (विभागम्) plus iti (इति) joins m (म्) to i (इ). sarvam (सर्वम्) plus ātmā (आत्मा) plus iti (इति) is sarvamātmeti (सर्वमात्मेति).
Say it back
What division is to be abandoned, and what is to be settled about all?