Tattvārtha Sūtra / Adhyāya 7
Adhyāya 7
Summary
Adhyāya (अध्याय) 7 is the vows. Non harm, truth, non stealing, continence, and non possession are the great vows, with the lesser vows and the restraints that support them. A vow, in this book, changes the conduct that feeds bondage. That is the claim the Ājīvika (आजीविक) report, of a course no vow can change, is set against.
नेपालीमा
अध्याय ७ व्रत हुन्। अहिंसा, सत्य, अचौर्य, ब्रह्मचर्य र अपरिग्रह महाव्रत हुन्, साना व्रत र तिनलाई सहारा दिने नियमसहित। यो पुस्तकमा व्रतले बन्धनलाई पोस्ने चारित्र बदल्छ। कुनै व्रतले बदल्न नसक्ने गतिबारे आजीविकको विवरण यसै दाबीको विरुद्धमा राखिएको छ।
The vows.
39 of 39 lines in this chapter are written out word by word.
| Line | |
|---|---|
| 7.1 | हिंसानृतस्तेयाब्रह्मपरिग्रहेभ्यो विरतिर् व्रतम् hiṃsānṛtasteyābrahmaparigrahebhyo viratir vratam For a compound: harm, false speech, steyā (स्तेया), brahma (ब्रह्म), and possession, viratir (विरतिर्), a vow. |
| 7.2 | देशसर्वतोऽणुमहती deśasarvato 'ṇumahatī A compound: a place, and sarvata (सर्वत), aṇumahata (अणुमहत). |
| 7.3 | तत्स्थैर्यार्थं भावनाः पञ्च पञ्च tatsthairyārthaṃ bhāvanāḥ pañca pañca tatsthairyārtha (तत्स्थैर्यार्थ), a compound: a state, and not, five, five. |
| 7.4 | वाङ्मनोगुप्तीर्यादाननिक्षेपणसमित्यालोकितपानभोजनानि पञ्च vāṅmanoguptīryādānanikṣepaṇasamityālokitapānabhojanāni pañca A compound: vāṅma (वाङ्म), nogu (नोगु), ptīryā (प्तीर्या), dāna (दान), nikṣe (निक्षे), paṇa (पण), care, āloki (आलोकि), tapā (तपा), nabho (नभो), and a person, five. |
| 7.5 | क्रोधलोभभीरुत्वहास्यप्रत्याख्यानान्यनुवीचीभाषणं च पञ्च krodhalobhabhīrutvahāsyapratyākhyānāny anuvīcībhāṣaṇaṃ ca pañca A compound: krodha (क्रोध), lobha (लोभ), bhīru (भीरु), tvahāsya (त्वहास्य), toward, against, and ākhyānānya (आख्यानान्य), anuvīcībhāṣaṇa (अनुवीचीभाषण) and, five. |
| 7.6 | शून्यागारविमोचितावासपरोपरोधाकरणभैक्षशुद्धिसधर्माविसंवादाः पञ्च śūnyāgāravimocitāvāsaparoparodhākaraṇabhaikṣaśuddhisadharmāvisaṃvādāḥ pañca śūnyāgāravimocitāvāsaparoparodhākaraṇabhaikṣaśuddhisadharmāvisaṃvāda (शून्यागारविमोचितावासपरोपरोधाकरणभैक्षशुद्धिसधर्माविसंवाद), five. |
| 7.7 | स्त्रीरागकथाश्रवणतन्मनोहराङ्गनिरीक्षणपूर्वरतानुस्मरणवृष्येष्टरसस्वशरीरसंस्कारत्यागाः पञ्च strīrāgakathāśravaṇatanmanoharāṅganirīkṣaṇapūrvaratānusmaraṇavṛṣyeṣṭarasasvaśarīrasaṃskāratyāgāḥ pañca A compound: strī (स्त्री), passion, kathā (कथा), śrava (श्रव), ṇata (णत), nmano (न्मनो), harā (हरा), ṅgani (ङ्गनि), rīkṣaṇa (रीक्षण), the earlier, ratā (रता), nusma (नुस्म), raṇa (रण), vṛṣye (वृष्ये). |
| 7.8 | मनोज्ञामनोज्ञेन्द्रियविषयरागद्वेषवर्जनानि पञ्च manojñāmanojñendriyaviṣayarāgadveṣavarjanāni pañca A compound: mano (मनो), jñāma (ज्ञाम), nojñe (नोज्ञे), ndriya (न्द्रिय), an object, passion, aversion, and varjana (वर्जन), five. |
| 7.9 | हिंसादिष्विहामुत्रापायावद्यदर्शनम् hiṃsādiṣv ihāmutrāpāyāvadyadarśanam A compound: harm, and diṣva (दिष्व), a compound: ihāmu (इहामु), trāpā (त्रापा), yāvadya (यावद्य), and seeing. |
| 7.10 | दुःखमेव वा duḥkham eva vā Pain just or. |
| 7.11 | मैत्रीप्रमोदकारुण्यमाध्यस्थ्यानि च सत्त्वगुणाधिकक्लिश्यमानाविनेयेषु maitrīpramodakāruṇyamādhyasthyāni ca sattvaguṇādhikakliśyamānāvineyeṣu maitrīpramodakāruṇyamādhyasthya (मैत्रीप्रमोदकारुण्यमाध्यस्थ्य) and, in a compound: the bright strand, guṇā (गुणा), dhika (धिक), kliśya (क्लिश्य), mānā (माना), and vineya (विनेय). |
| 7.12 | जगत्कायस्वभावौ वा संवेगवैराग्यार्थम् jagatkāyasvabhāvau vā saṃvegavairāgyārtham A compound: the world, a body, and an own-nature or, a compound: saṃvega (संवेग), dispassion, and a thing, a meaning. |
| 7.13 | प्रमत्तयोगात् प्राणव्यपरोपणं हिंसा pramattayogāt prāṇavyaparopaṇaṃ hiṃsā Because of a compound: pramatta (प्रमत्त), and a joining, prāṇavyaparopaṇa (प्राणव्यपरोपण), harm. |
| 7.14 | असदभिधानमनृतम् asadabhidhānam anṛtam asadabhidhāna (असदभिधान), false speech. |
| 7.15 | अदत्तादानं स्तेयम् adattādānaṃ steyam adattādāna (अदत्तादान), taking what is not given. |
| 7.16 | मैथुनामब्रह्म maithunām abrahma A compound: maithu (मैथु), and by name, indeed, unchastity. |
| 7.17 | मूर्च्छा परिग्रहः mūrcchā parigrahaḥ mūrccha (मूर्च्छ), possession. |
| 7.18 | निश्शल्यो व्रती niśśalyo vratī niśśalya (निश्शल्य), a vow. |
| 7.19 | अगार्यनगारश् च agāry anagāraś ca agāry (अगार्य्), anagāraś (अनगारश्) and. |
| 7.20 | अणुव्रतोऽगारी aṇuvrato 'gārī A compound: an atom, and a vow, agāra (अगार). |
| 7.21 | दिग्देशानर्थदण्डविरतिसामायिकप्रोषधोपवासोपभोगपरिभोगपरिमाणातिथिसंविभागव्रतसंपन्नश् च digdeśānarthadaṇḍaviratisāmāyikaproṣadhopavāsopabhogaparibhogaparimāṇātithisaṃvibhāgavratasaṃpannaś ca A compound: digde (दिग्दे), śāna (शान), rtha (र्थ), daṇḍa (दण्ड), vira (विर), tisā (तिसा), māyi (मायि), kapro (कप्रो), ṣadho (षधो), pavā (पवा), sopa (सोप), experience, pari (परि), experience. |
| 7.22 | मारणान्तिकीं सल्लेखनां जोषिता māraṇāntikīṃ sallekhanāṃ joṣitā māraṇāntikīṃ (मारणान्तिकीं), of sallekhana (सल्लेखन), joṣita (जोषित). |
| 7.23 | शङ्काकाङ्क्षाविचिकित्साऽन्यदृष्टिप्रशंसासंस्तवाः सम्यग्दृष्टेरतिचाराः śaṅkākāṅkṣāvicikitsā 'nyadṛṣṭipraśaṃsāsaṃstavāḥ samyagdṛṣṭer aticārāḥ śaṅkākāṅkṣāvicikitsa (शङ्काकाङ्क्षाविचिकित्स), a compound: other, a view, praśa (प्रश), ṃsāsa (ंसास), and ṃstava (ंस्तव), samyagdṛṣṭer (सम्यग्दृष्टेर्), aticāra (अतिचार). |
| 7.24 | व्रतशीलेषु पञ्च पञ्च यथाक्रमम् vrataśīleṣu pañca pañca yathākramam In a compound: a vow, and śīla (शील), five, five, a compound: as, and order. |
| 7.25 | बन्धवधच्छेदातिभारारोपणान्नपाननिरोधाः bandhavadhacchedātibhārāropaṇānnapānanirodhāḥ A compound: bondage, vadha (वध), cche (च्छे), dāti (दाति), bhārā (भारा), ropa (रोप), ṇānna (णान्न), pāna (पान), and stilling. |
| 7.26 | मिथ्योपदेशरहोभ्याख्यानकूटलेखक्रियान्यासापहारसाकारमन्त्रभेदाः mithyopadeśarahobhyākhyānakūṭalekhakriyānyāsāpahārasākāramantrabhedāḥ A compound: mithyopa (मिथ्योप), a place, raho (रहो), bhyā (भ्या), khyā (ख्या), nakū (नकू), ṭalekha (टलेख), an act, nyāsā (न्यासा), pahā (पहा), rasā (रसा), kāra (कार), a mantra, and a. |
| 7.27 | स्तेनप्रयोगतदाहृतादानविरुद्धराज्यातिक्रमहीनाधिकमानोन्मानप्रतिरूपकव्यवहाराः stenaprayogatadāhṛtādānaviruddharājyātikramahīnādhikamānonmānapratirūpakavyavahārāḥ A compound: stena (स्तेन), a performance, tadā (तदा), hṛtā (हृता), dāna (दान), a contradictory reason, rājyāti (राज्याति), order, hīnā (हीना), dhika (धिक), māno (मानो), nmāna (न्मान). |
| 7.28 | परविवाहकरणेत्वरिकापरिगृहीतापरिगृहीतागमनानङ्गकृईडाकामतीव्राभिनिवेशाः paravivāhakaraṇetvarikāparigṛhītāparigṛhītāgamanānaṅgakṛīḍākāmatīvrābhiniveśāḥ A compound: another, the higher, vivā (विवा), haka (हक), raṇe (रणे), tvari (त्वरि), kāpa (काप), rigṛ (रिगृ), hītā (हीता), pari (परि), gṛhī (गृही), tāga (ताग), manā (मना), naṅga (नङ्ग). |
| 7.29 | क्षेत्रवास्तुहिरण्यसुवर्णधनधान्यदासीदासकुप्यप्रमाणातिक्रमाः kṣetravāstuhiraṇyasuvarṇadhanadhānyadāsīdāsakupyapramāṇātikramāḥ A compound: a field, a region, vāstu (वास्तु), hira (हिर), ṇyasu (ण्यसु), a sound, a class, dhana (धन), dhānya (धान्य), dāsī (दासी), dāsa (दास), kupya (कुप्य), pramā (प्रमा), ṇāti (णाति). |
| 7.30 | ऊर्ध्वाधस् तिर्यग्व्यतिक्रमक्षेत्रवृद्धिस्मृत्यन्तराधानानि ūrdhvādhas tiryagvyatikramakṣetravṛddhismṛtyantarādhānāni ūrdhvādhas (ऊर्ध्वाध), a compound: tirya (तिर्य), gvyati (ग्व्यति), order, a field, a region, vṛddhi (वृद्धि), memory, a difference, an interval, and setting up. |
| 7.31 | आनयनप्रेष्यप्रयोगशब्दरूपानुपातपुद्गलक्षेपाः ānayanapreṣyaprayogaśabdarūpānupātapudgalakṣepāḥ A compound: ānaya (आनय), napreṣya (नप्रेष्य), a performance, a word, rūpā (रूपा), nupāta (नुपात), matter, and kṣepa (क्षेप). |
| 7.32 | कन्दर्पकौत्कुच्यमौखर्यासमीक्ष्याधिकरणोपभोगपरिभोगानर्थक्यानि kandarpakautkucyamaukharyāsamīkṣyādhikaraṇopabhogaparibhogānarthakyāni A compound: kanda (कन्द), rpaka (र्पक), utku (उत्कु), cyama (च्यम), ukha (उख), ryāsa (र्यास), mīkṣyā (मीक्ष्या), dhika (धिक), raṇopa (रणोप), experience, pari (परि), experience, and. |
| 7.33 | योगदुष्प्रणिधानानादरस्मृत्यनुपस्थानानि yogaduṣpraṇidhānānādarasmṛtyanupasthānāni A compound: a joining, duṣpra (दुष्प्र), ṇidhā (णिधा), nānā (नाना), dara (दर), memory, anupa (अनुप), and the place, the order. |
| 7.34 | अप्रत्यवेक्षिताप्रमार्जितोत्सर्गादानसंस्तरोपक्रमणानादरस्मृत्यनुपस्थानानि apratyavekṣitāpramārjitotsargādānasaṃstaropakramaṇānādarasmṛtyanupasthānāni A compound: apra (अप्र), tyave (त्यवे), kṣitā (क्षिता), pramā (प्रमा), rjito (र्जितो), tsargā (त्सर्गा), dāna (दान), saṃsta (संस्त), ropa (रोप), order, ṇānā (णाना), dara (दर), memory, anupa (अनुप), and. |
| 7.35 | सचित्तसंबन्धसंमिश्राभिषवदुष्पक्वाहाराः sacittasaṃbandhasaṃmiśrābhiṣavaduṣpakvāhārāḥ sacittasaṃbandhasaṃmiśrābhiṣavaduṣpakvāhāra (सचित्तसंबन्धसंमिश्राभिषवदुष्पक्वाहार). |
| 7.36 | सचित्तनिक्षेपापिधानपरव्यपदेशमात्सर्यकालातिक्रमाः sacittanikṣepāpidhānaparavyapadeśamātsaryakālātikramāḥ A compound: saci (सचि), ttani (त्तनि), kṣepā (क्षेपा), pidhāna (पिधान), another, the higher, a designation, mātsa (मात्स), ryakā (र्यका), lāti (लाति), and order. |
| 7.37 | जीवितमरणाशंसामित्रानुरागसुखानुबन्धनिदानानि jīvitamaraṇāśaṃsāmitrānurāgasukhānubandhanidānāni A compound: jīvi (जीवि), tama (तम), raṇā (रणा), śaṃsā (शंसा), mitrānu (मित्रानु), passion, sukhānu (सुखानु), bondage, and nidāna (निदान). |
| 7.38 | अनुग्रहार्थं स्वस्यातिसर्गो दानम् anugrahārthaṃ svasyātisargo dānam anugrahārtha (अनुग्रहार्थ), svasyātisarga (स्वस्यातिसर्ग), dāna (दान). |
| 7.39 | विधिद्रव्यदातृपात्रविशेषात् तद्विशेषः vidhidravyadātṛpātraviśeṣāt tadviśeṣaḥ Because of a compound: an injunction, a substance, dātṛ (दातृ), pātra (पात्र), and a difference, a compound: that, and a difference. |